January 13, 2009

ಆಗಸ ಸೋರಿ ಅಕ್ಷರವಾಗೆ

ನಂಗೆ ಬುದ್ದಿ ಬಂದಾಗಿನಿಂದ ನಾನು ಒಂಟಿಯಾಗೇ ಇದೀನಿ. ಅದಕ್ಕೇ ಇರಬೇಕು ಯಾವತ್ತೂ ನನಗೆ ಯಾರೂ ಇಲ್ಲ ಅಂತ ಅನ್ನಿಸೋದೇ ಇಲ್ಲ. ಆ ದಿನ ಮಾಡೋಕೆ ಕೆಲಸವೂ ಸಿಗದೇ ಅಲೆದಾಡ್ತಾ ಇದ್ದೆ. ಆ ಛತ್ರದಲ್ಲಿ ಯಾರೋ ಇಬ್ರು, ಇನ್ಮೇಲೆ ಒಟ್ಗೇ ಬಾಳ್ತಾರಂತೆ. ಅದಕ್ಕೇ ಅಲ್ಲಿ ಜನರ ಸಂತೆ ಸೇರಿತ್ತು. ಅಲ್ಲಿ ಹೋಗಿ ಒಂದೆಡೆ ಸುಮ್ಮನೆ ನಿಂತಿದ್ದೆ. ಯಾರೋ ಪುಣ್ಯಾತ್ಮ ಬಂದು ‘ಏನ್ ಬೇಕಿತ್ತು’ ಅಂತ ಕೇಳಿದ್ರು. ಹಸಿವೆ ಆಗ್ತಾ ಇತ್ತು. ‘ಊಟ’ ಅಂತ ಹೇಳಿದೆ. ‘ಊಟ ಮಾಡ್ಬೇಕು ಇವತ್ತಾದ್ರೂ, ನಂಗೆ ಮೂರುದಿನಗಟ್ಲೆ ಉಪವಾಸ ಇದ್ದು ಅಭ್ಯಾಸ ಇಲ್ಲ, ಇವತ್ತು ಏನಾದ್ರೂ ತಿನ್ನಬೇಕು ಅಂದ್ಕೊಳ್ತಾ ಇದೀನಿ, ಕೆಲಸ ಕೊಡಿ, ಕೆಲಸ ಮಾಡಿ ಊಟ ತಗೊಂಡು ಹೋಗ್ತೀನಿ’ ಅಂದೆ. ಪಾತ್ರೆ ತೊಳೆಯೋ ಕೆಲ್ಸ ಸಿಕ್ತು. ಆಗಲೇ ಅಲ್ಲಿ ಅಜ್ಜಿಯೊಬ್ರು ಪಾತ್ರೆಗಳನ್ನ ಉಜ್ತಾ ಕುಳಿತಿದ್ರು. ಅವರ ಜೊತೆ ಸೇರ್ಕೊಂಡೆ. ಕೆಲ್ಸ ಮುಗೀತು. ಊಟಾನೂ ಕೊಟ್ರು. ತಿಂದಾಯ್ತು. ಅಜ್ಜಿ ಕೇಳಿದ್ರು, ‘ಈಗ ಮನೆಗೆ ಹೋಗ್ತೀಯ?’ ಅಂತ. ಮನೆಯಲ್ಲೆಲ್ಲ ಉಳಕೊಂಡು ಅಭ್ಯಾಸ ಇಲ್ಲ ನಂಗೆ. ರಸ್ತೆ ಬದಿ ಇಷ್ಟಗಲ ಇರೋವಾಗ ಮನೆ ಯಾಕೆ ಬೇಕು ಅಂದೆ. ‘ಪ್ರಾಯದ್ ಹುಡ್ಗಿ, ನಾಯಿ ನರಿ ಎಳ್ಕಂಡೋದೀತು!’ ಅಂದ್ರು ಬಾಯಿಬಿಟ್ಗೊಂಡು. ‘ಇಷ್ಟು ದಿನ ಹೀಗೆ ಬದಕ್ತಾ ಇದೀನಿ, ನಾಯಿ ನರಿ ಯಾವತ್ತೂ ಬಂದಿಲ್ಲ’ ಅಂದೆ. ನಾನೂ ಬರ್ಲಾ ಅಂದ್ರು ಅಜ್ಜಿ. ನಕ್ಕೆ. ಜೊತೆಯಾದ್ವಿ. ತುಂಬ ಹಸಿವಾದಾಗ ಊಟ ಮಾಡ್ಕೊಂಡು ನೆಮ್ಮದಿಯಾಗಿ ಇರೋವಾಗ್ಲೇ ಅಜ್ಜಿ ಶಿವನ ಪಾದ ಸೇರ್ಕೊಂಡ್ಬಿಟ್ರು. ರಾತ್ರಿ ರಸ್ತೆ ಬದಿಗೆ ಮಲಗಿದ್ದೇ ನೆನಪು, ಬೆಳಗೆದ್ದಾಗ ಅಜ್ಜಿ ಎಷ್ಟು ಏಳಿಸಿದ್ರೂ ಏಳಲೇ ಇಲ್ಲ. ಅವರ ಬಟ್ಟೆ ಗಂಟನ್ನ ಎತ್ಕೊಂಡೆ, ಅವರು ಮೈಮೇಲೆ ಹೊದ್ದುಕೊಂಡಿದ್ದ ಬಟ್ಟೆಯನ್ನೂ ಎಳಕೊಂಡು ನನ್ನ ಗಂಟಿನಲ್ಲಿ ಕಟ್ಕೊಂಡೆ. ಸತ್ತೋರಿಗೆ ಹೊದಿಕೆ ಯಾಕೆ ಅಲ್ವ?


ನಡಕೊಂಡು ಬಂದು ಸುಸ್ತಾಗಿ ಆಲದ ಮರ ಕೆಳಗೆ ಕೂತಿದ್ದೆ. ಹತ್ತಿರದ ಕೆರೆ ಹತ್ರ ಜನ ಎಲ್ಲ ಬರ ಬರ ನಡ್ಕೊಂಡು ಹೋಗ್ತಾ ಇದ್ರು. ಒಬ್ಬ ಹೆಂಗ್ಸು ಇನ್ನೊಬ್ಬ ಹೆಂಗ್ಸಿಗೆ ಹೇಳ್ತಿದ್ರು ‘ಸೂರ್ಯ ಮುಳುಗ್ತಿದಾನೆ ನೋಡು, ಎಷ್ಟು ಚಂದ ಅಲ್ಲ?’ ಅವರು ಕೈತೋರ್ಸಿದ ಕಡೆ ನಾನೂ ನೋಡ್ದೆ. ಅಲ್ಲಿ ಅದೇನ್ ಸುಡುಗಾಡು ಚಂದ ಕಂಡ್ರೋ ಗೊತ್ತಿಲ್ಲ, ನಂಗೆ ಮಾತ್ರ ಸೂರ್ಯ ಮುಳುಗ್ತಾ ಇದಾನೆ, ಇನ್ನೇನ್ ಕತ್ತಲಾಗತ್ತೆ, ಜನ ಜಾಸ್ತಿ ಓಡಾಡೋ ರಸ್ತೆ ಬದಿ ಹುಡ್ಕೊಂಡು ಇನ್ನೆಷ್ಟು ದೂರ ಹೋಗ್ಬೇಕೋ’ ಅಂತ ಯೋಚ್ನೆ ಬರೋಕೆ ಶುರುವಾಯ್ತು. ಅಷ್ಟ್ರಲ್ಲಿ ಅಲ್ಲೊಬ್ಬ ಹಣ್ಣು ಹಣ್ಣು ಮುದುಕ ಬಂದ್ರು. ಮೈ ಕೈ ನೋಡಿದ್ರೆ ನನ್ನಷ್ಟೇ ಸ್ಥಿತಿವಂತರಂಗೆ ಕಾಣಿಸಿದ್ರು. ಹಂಗಾದ್ರೆ ನೆಮ್ಮದಿಯಾಗೇ ಬದುಕ್ತಿದಾರೆ. ‘ಅಜ್ಜಾ... ಇಲ್ಲಿ ಹತ್ರ ಯಾವ ಪಟ್ಣ ಸಿಗ್ತದೆ?’ ಅಂತ ಕೇಳ್ದೆ. ನಡ್ದು ನಡ್ದು ಸುಸ್ತಾಗಿತ್ತು ಅನ್ಸತ್ತೆ, ಪಕ್ಕದಲ್ಲೇ ಕೂತ್ರು. ‘ಮುಂದ್ಕೋದ್ರೆ ಪಟ್ಣ ಗಿಟ್ನ ಬರಲ್ಲ, ಬರೀ ಕಾಡು’ ಅಂದ್ರು. ‘ರಾತ್ರೀಕೆ ಮಲ್ಕಳಕ್ಕೆ ಚೊಲೊ ರಸ್ತೆ ಗಿಸ್ತೆ ಐತಾ?’ ಅಂತ ಕೇಳ್ದೆ. ಸುಮಾರು ಹೊತ್ತು ಸುಮ್ನೇನೇ ಇದ್ದೋರು ‘ತಂದೆ ತಾಯಿ ಎಲ್ಲ ಎಲ್ಲವ್ರೆ?’ ಅಂತ ಕೇಳಿದ್ರು. ‘ಹಂಗದ್ರೆ ಏನು?’ ಅಂತ ಕೇಳ್ದೆ. ಸುಮ್ಮನಾದ್ರು.

‘ಬೆಳದ ಮಗ ಅವ್ನೆ , ಲಗ್ಣ ಆಗ್ತೀಯ?’ ಅಂದ್ರು. ’ನಿಮ್ಮ ಮಗನ್ ಮದ್ವೆ ಆದ್ರೆ ಏನ್ ಸಿಗ್ತದೆ?” ಅಂದೆ. ಆಕಾಶ ನೋಡಿದ್ರು. ‘ಊಟ ಸಿಗ್ತದಾ? ಎರಡ್ ದಿನಕ್ಕೊಂದ್ಸಲ ಊಟ ಸಿಗ್ತದೆ ಅಂದ್ರೆ ಆಗ್ತೀನಿ’ ಅಂದೆ. ‘ಓ... ದಿನಾ ಊಟ ಸಿಗ್ತದೆ..ಬಾ...’ ಅಂದ್ರು. ‘ರಾತ್ರೀಕೆ ನಿದ್ರೆ ಬಂದ್ರೆ ಮಲ್ಕಳಕ್ಕೆ ಜಾಗ ಐತಾ?’ ಅಂದೆ. ‘ಜಾಗ ಏನು, ಗುಡುಸ್ಲೇ ಅದೆ ನಮ್ಮ ತಾವ, ಬಾ’ ಅಂದ್ರು. ಜೊತೆಯಾಗಿ ನಡಕೊಂಡು ಹೋದೆ. ಮಗನ್ನ ತೋರ್ಸಿ ‘ಇವನೇ’ ಅಂದ್ರು. ‘ಈಟ್ ಲಕ್ಸಣವಗವ್ನೆ, ಇಂವ ಈ ಅಜ್ಜನ್ ಮಗನಾ?’ ಅಂದ್ಕೊಂಡೆ. ನಾಳೆನೇ ನಾಲ್ಕಾರು ಜನ ಬಂದು ಅದೇನೇನೋ ಆಚಾರ ವಿಚಾರ ಎಲ್ಲ ನಡೀತು. ‘ಲಗ್ಣ ಆಗೋಯ್ತು' ಅಂದ್ರು. ಅಜ್ಜ ಸ್ವಲ್ಪ ದಿನ ಬಂದುಹೋಗಿ ಮಾಡ್ಕೊಂಡು ನಮ್ಮನ್ನ ಹರಸ್ಕೊಂಡು ಹೋಗ್ತಿದ್ರು, ಸ್ವಲ್ಪ ದಿನ ಆದಮೇಲೆ ಆ ಅಜ್ಜ ಕಣ್ಣಿಗೇ ಕಾಣಿಸ್ಲಿಲ್ಲ. ಸತ್ತೋಗಿರ್ಬೇಕು ಅಂದ್ಕೊಂಡೆ.


ಆವಯ್ಯ ಎಷ್ಟೊತ್ತಿಗೂ ಪೆನ್ನುಪಟ್ಟಿ ಹಿಡ್ಕಂಡು ಗೀಚ್ತಾ ಕುಂತಿರ್ತಿದ್ದ. ಕೆಲ್ಸ ಪಲ್ಸ ಮಾಡಿ ಗೊತ್ತಿರ್ಲಿಲ್ಲ. `ನಾಲ್ಕನೇ ಕ್ಲಾಸ್ ಓದಿವ್ನಿ’ ಅಂದಿದ್ದ ಕೇಳಿದ್ರೆ. ‘ನಾನೇನಾದ್ರೂ ನಾಲ್ಕನೇ ಕಿಲಾಸ್ ಓದಿದ್ರೆ ನಿನ್ನಂಗಿರ್ತಿರ್ಲಿಲ್ಲ ಬುಡು’ ಅಂದೆ. ಕೇಳಿಸ್ಕೊಳ್ಳೋದೇ ಇಲ್ಲ ಗಿರಾಕಿ. ಬರ್ದು ಬರ್ದು ರಾತ್ರಿ ಆಗ್ತಿದ್ದಂಗೆ ಊರಾಚೆ ಪೋಸ್ಟಿನ್ ಡಬ್ಬಿ ಇತ್ತಲ್ಲ, ಅಲ್ಲಿ ಹೋಗಿ ಕೂರ್ತಿದ್ದ. ಒಂದೊಂದ್ಸಲ ಪೋಸ್ಟ್ ಡಬ್ಬಿಯಿಂದನೇ ಕಾಸು ಬರೋದು. ಅಕ್ಕಿ ಬೇಳೆ ತರ್ತಿದ್ದ. ದಿನಾ ಊಟ! ಮೂರೂ ಹೊತ್ತು.


ಮನೆ ಮುಂದೆ ಮೂರೆಜ್ಜೆ ಜಾಗ ಖಾಲಿ ಇತ್ತು. ಧವಸ ಬಿತ್ತಿದ್ದೆ. ಮೊಳಕೆ ಬಂತು, ಗಿಡ ಆಯ್ತು, ಹೂವಾಗಿ ಕಾಳು ಕಟ್ಗೊಂಡು ನಗೋಕೆ ಶುರು ಮಾಡ್ತು. ಈವಯ್ಯ ನನ್ನ ನೋಡಿ ನಕ್ಕ. ಸುಮ್ ಸುಮ್ಕೆ ಸದ್ದೇ ಇಲ್ದೆ ಹಲ್ಲೂ ಕಾಣಿಸ್ದಂಗೆ ನಗ್ತಿದ್ದ. ಮೊದ್ಲು ಮೊದ್ಲು ‘ಇದೇನ್ ಈ ವಯ್ಯ, ಹಿಂಗ್ ನಗ್ತಾವ್ನೆ!’ ಅಂತ ಅನ್ನಿಸಿದ್ರೂ ಅಮೇಲಾಮೇಲೆ ಇಷ್ಟ ಅಯ್ತು. ನಾಲ್ಕು ದಿನ ಆವಯ್ಯ ನಗೋವಾಗ ಅವನ್ನೇ ನೋಡಿ ನೋಡಿ ನಾನು ಹಂಗೇ ನಗೋದು ಕಲ್ತ್ಗೊಂಡೆ. ಧವಸದ್ ಗಿಡದ ಮುಂದೆ ಹೋಗಿ ನಿಂತ್ಗಂಡು ಹಂಗೇ ನಕ್ಕೆ ನಾಲ್ಕಾರು ದಿವ್ಸ, ಆಮೇಲೆ ಅಲ್ಲಿ ಹೋಗಿ ನಿಂತಾಗೆಲ್ಲ ತಾನಾಗೇ ನಗು ಬರೋಕೆ ಶುರು ಆಯ್ತು. ‘ನಾನೂ ಧವಸ ಬಿತ್ಲಾ?’ ಅಂತ ಕೇಳ್ದ. ‘ಬಿತ್ತು ನಂಗೇನು?’ ಅಂದೆ. ಇರೋ ಸ್ವಲ್ಪ ಜಾಗದಲ್ಲೇ ಅವನು ಕಾಳು ಬಿತ್ತಿದ. ನಾಲ್ಕು ದಿನ ಆಯ್ತು. ಉರೂಟುರೂಟ ಮೊಳಕೆ ಬಂದ್ವು. ಗಿಡ ಆದ್ವು. ತೆನೆ ಕಟ್ಗೊಂಡ್ತು, ಹತ್ರ ಹೋಗಿ ನೋಡಿದ್ರೆ ಕಾಳಲ್ಲ, ಗಿಡದ್ ತುಂಬ ಬರೀ ಅಕ್ಷರ. ಈವಯ್ಯ ಮನ್ಷನೇ ಅಲ್ಲ ಅನ್ಸೋಕೆ ಶುರುವಾಯ್ತು. ‘ಹೋಗಿ ಸ್ನಾನ ಮಾಡ್ಕೊಂಡ್ ಬಾ’ ಅಂದೆ. ‘ಯಾಕೆ?’ ಅಂದ. ‘ಸ್ನಾನ ಮಾಡಿದ್ರೆ.. ಪ್ರಮಾಣಿಕತೆ ತೊಳ್ದು ಮನುಷ್ಯ ಆಗೋಗ್ತೀನಿ, ನಾನು ಸ್ನಾನ ಮಾಡೋಲ್ಲ’ ಅಂದ. ಒತ್ತಾಯ ಮಾಡಿ ಸ್ನಾನ ಮಾಡು ಅಂತ ಬಚ್ಚಲಿಗೆ ನೂಕ್ದೆ. ಹಂಗೂ ಎರಡೇ ಎರಡು ಚೊಂಬು ನೀರು ಹುಯ್ಕೊಂಡು ಈಚೆ ಎದ್ಬಂದ ಒದ್ದೆ ಮೈಯಲ್ಲೇ. ಬಚ್ಚಲಿಗೇ ಹೋಗಿ ನೋಡ್ದೆ. ನೀರು ದಾಟೋ ತೂತಲ್ಲಿ ನೀರು ಜಾರ್ಕೊಂಡು ಹೋಗ್ತಾ ಇತ್ತು. ನೀರು ಬೆಳ್ಳಗೆ ಕಾಣಿಸ್ತು. ಹಂಗಾರೆ ಪ್ರಾಮಾಣಿಕತೆ ಸ್ವಲ್ಪ ತೊಳ್ಕೊಂಡೋಯ್ತು, ದಿನಾ ಹಿಂಗೇ ಸ್ನಾನ ಮಾಡಿದ್ರೆ ಪೂರ್ತಿಪ್ರಾಮಾಣಿಕತೇನೂ ತೊಳ್ದು ಹೋಗಿ ಸ್ವಲ್ಪ ದಿನದಲ್ಲಿ ಮನ್ಷ ಆಗ್ತಾನೆ ಅಂತ ಸಮಾಧಾನ ಮಾಡ್ಕೊಂಡೆ.


ಇದ್ದಕ್ಕಿದ್ದಂಗೆ ಆಕಾಶದ ಬೆಳಕೆಲ್ಲ ಗುಡಿಸಲಿನ ಒಳಗೇ ಬರೋಕೆ ಶುರು ಆಯ್ತು. ನಿದ್ರೆ ಬಂದೋಳಿಗೆ ಎಚ್ರನೂ ಆಯ್ತು. ರಾತ್ರಿ ಜೋರಾಗಿ ಮಳೆ ಬರೋಕೆ ಶುರು ಆಯ್ತು. ಗುಡಿಸಲು ಅಲ್ಲಲ್ಲಿ ಸೋರೋಕೆ ಶುರು ಆಯ್ತು. ಸೋರೋ ಜಾಗದಲ್ಲಿ ಅನ್ನ ಮಾಡೋ ಮಡ್ಕೆ ಇಟ್ಟೆ. ಚಿಮಣಿದೀಪ ಹಚ್ಕೊಂಡು ನೋಡ್ತಾ ಕುಂತೆ. ಸೋರಿದ್ ನೀರು ಮಡಿಕೆ ಒಳಗೆ ಬಿದ್ದು ಅಕ್ಷರ ಆಗೋಗ್ತಾ ಇತ್ತು. ಭಯ ಆಗಿ ಆ ವಯ್ಯನ್ನ ಏಳಿಸೋಕೆ ನೋಡಿದ್ರೆ ಆವಯ್ಯ ಎಲ್ಲಿ? ಇಲ್ವೇ ಇಲ್ಲ. ಇತ್ತ ಕಡೆ ರಾತ್ರಿ ಹೆಪ್ಪುಹಾಕಿಟ್ಟ ಹಾಲು ಮೊಸರಾಗ್ತಾ ಇತ್ತು. ಬೆಳಿಗ್ಗೆದ್ದು ನೋಡ್ಕೊಳಾಣ ಅಂತ ಸೋರ್ದೇ ಇರೋ ಜಾಗ ನೋಡಿ ಮಲಕೊಂಡೆ.

ಬೆಳಗ್ಗೆದ್ದಾಗ ಆವಯ್ಯ ಮನೇಲಿಲ್ಲ ಅಂತ ಬೇಜಾರಾಯ್ತು. ಅವನೇ ಇಲ್ಲದ ಅವನ ಮನೇಲಿ ನಾನು ಇರೋದು ನ್ಯಾಯ ಅಲ್ಲ ಅನ್ನಿಸೋಕೆ ಶುರುವಾಯ್ತು. ಹೆಪ್ಪಾಗಿದ್ದ ಹಾಲು ಮೊಸರಾಗಿತ್ತು. ಮಡಿಕೆಗೆ ಕಡಗೋಲು ಇಳಿಸಿ ಕಡೆಯೋಕೆ ಶುರುಮಾಡ್ದೆ. ಸರಬರ ಸರಬರ ಅಂತ ಯೋಚ್ನೆಗಳೂ ಮನಸೊಳಗೆ ಕಡೆಯೋಕೆ ಶುರುಮಾಡಿದ್ವು. ಎಷ್ಟೊತ್ತಾದ್ರೂ ಬೆಣ್ಣೆನೇ ಆಗ್ತಾ ಇಲ್ಲ, ಸ್ವಲ್ಪ ಹೊತ್ಗೆ ನೋಡಿದ್ರೆ ಬೆಣ್ಣೆ ಬದ್ಲು ಅಕ್ಷರಗಳು ಎದ್ದೆದ್ದು ಬರೋಕೆ ಶುರುವಾದ್ವು. ಪಕ್ಕದ್ ಗುಡಿಸ್ಲಿನ್ ಹುಡುಗ ಬಂದು ಹೇಳ್ದ ‘ಯಕ್ಕೋ... ನಿಮ್ ವಯ್ಯ ಊರಾಚೆ ಮರದ್ ಕೆಳಗೆ ಕುಂತವ್ರೆ, ಏನ್ ಮುಟ್ಟಿದ್ರೂ ಅಕ್ಸರನೇ ಬತ್ತಾ ಅದೆ, ಜನ ಎಲ್ಲ ನೋಡಕ್ ಓಯ್ತಾ ಅವ್ರೆ, ಬಾರಕ್ಕೋ...’ ಅಂತ ಹೇಳಿ ಊರ ಹೊರಗಿನ ದಿಕ್ಕಲ್ಲಿ ಓಡಿಹೋದ. ಎಲ್ಲ ಹಂಗಂಗೇ ಬಿಟ್ಟು ನಾನು ಬಟ್ಟೆಗಂಟು ಎತ್ಕೊಂಡು ಗುಡಿಸಲಿನ ತಟ್ಟಿಬಾಗಿಲನ್ನ ಮುಂದೆ ಮಾಡಿಟ್ಟು ಅಲ್ಲಿಂದ ಹೊರಟೆ. ಅಜ್ಜ ಹೇಳಿದ್ದು ಸರಿಯಾಗಿ ನೆನಪಾಗದೇ ಅರೆಕ್ಷಣ ಗುಡಿಸಲಿನ ಮುಂದೆ ನಿಂತು ಯೋಚಿಸ್ದೆ. ಈ ದಿಕ್ಕಲ್ಲಿ ಹೋದ್ರೆ ‘ಬರೀ ಕಾಡು’ ಅಂದಿದ್ರು ಅಜ್ಜ. ಅದ್ಕೇ ಆ ದಿಕ್ಕು ಬಿಟ್ಟು ಇನ್ನೊಂದು ದಿಕ್ಕಿನಲ್ಲೆ ಹೊರಟೆ. ಇಷ್ಟು ದೊಡ್ಡ ಪ್ರಪಂಚದಾಗೆ ಇಷ್ಟಗಲ ರಸ್ತೆ ಸಿಗಾಕಿಲ್ವ? ಈ ವಯ್ಯನ ಗುಡಿಸಲಲ್ಲಿ ಇವನೇ ಇಲ್ಲದ್ ಮ್ಯಾಗೆ ನಾನಿರೋದು ಸಂದಾಕಿರಲ್ಲ, ಅಲ್ವ? ನಾನೊಬ್ಳೇ ಇಲ್ಲಿ ಉಳಕೊಂಡ್ರೆ ಈವಯ್ಯನ ಹಂಗಿಗೆ ಬಿದ್ದಂಗಾಗ್ತಿತ್ತು, ಗುಡಿಸಲು ಬಿಟ್ಟು ಬಂದು ಒಳ್ಳೆ ಕೆಲಸಾನೆ ಮಾಡ್ದೆ ಅನ್ನಿಸ್ತು. ದೂರದಲ್ಲಿ ವಾಹನ ಓಡಾಡೋದು ಕಾಣ್ಸಿ ನೆಮ್ಮದಿಯಾಯ್ತು. ಮುಂದಕ್ಕೋದ್ರೆ ಅಗಲ ರಸ್ತೆನೇ ಸಿಗ್ಬಹುದು ಅಂದ್ಕೊಂಡು ನಡೀತಾ ನಡೀತಾ ಬಂದ್ಬುಟ್ಟೆ.

January 10, 2009

ಜಯ ಜಯರಾಮಾ...ಜಯ ಘನಶ್ಯಾಮಾ...

ಹಳೆಯ ಬಾವಿಯಲ್ಲಿ ಹೊಸನೀರು ಬಂದರೆ ನೀರು ಮಾತ್ರ ಹೊಸದು, ಬಾವಿ ಹಳೆಯದೇ. ಹೊಸವರ್ಷ ಬಂದಿದೆ, ನಾನು ಹಳತಾಗಿಯೇ ಇದ್ದೇನೆ. ಹೊಸ ಹೊಸ ಕನಸುಗಳ ಹಂಚುವ ಮೊದಲಿಷ್ಟು ಹಳೆಯ ನೆನಪನ್ನೇ ಬಿಚ್ಚಿಡುವ ಯತ್ನದಲ್ಲಿಯೇ ಇದ್ದೇನೆ.

ಆಗ ನನಗೆ ಮೂರುವರೆ ನಾಲ್ಕು ವರ್ಷವಿದ್ದಿರಬಹುದು. ದೂರದೂರಿನಿಂದ ನಮ್ಮೂರ ಕನ್ನಡಶಾಲೆಗೆ ಬರುತ್ತಿದ್ದ ಜಯರಾಮ ಎಂಬ ಹುಡುಗನೊಬ್ಬ ದೊಡ್ಡಜ್ಜನ ಮನೆಗೆ ಮಧ್ಯಾಹ್ನ ಊಟಕ್ಕೆ ಬರುತ್ತಿದ್ದ. ಅವನು ಆಗ ಐದನೇ ಕ್ಲಾಸು ಅನ್ನುವುದು ನನಗೆ ಚೆನ್ನಾಗಿ ನೆನಪಿರುವುದಕ್ಕೆ ಕಾರಣ ಅವನು ಯಾರೆಂಬುದಾಗಿ ನಾನೊಮ್ಮೆ ಅಮ್ಮನಲ್ಲಿ ವಿಚಾರಿಸಿದಾಗ ಅಮ್ಮ ನನಗೆ ಹೇಳಿದ್ದಿಷ್ಟು. ‘ಅವನು ಜಯರಾಮ, ಅವನ ಊರಿನ ಶಾಲೆಯಲ್ಲಿ ಬರಿಯ ನಾಲ್ಕನೆಯ ತರಗತಿಯತನಕ ಮಾತ್ರ ಇರುವುದರಿಂದ ದಿನಾಲೂ ಅಷ್ಟು ದೂರದಿಂದ ನಮ್ಮೂರ ಶಾಲೆಗೆ ಬರುತ್ತಾನೆ, ಮಧ್ಯಾಹ್ನ ಇಲ್ಲಿಗೆ ಊಟಕ್ಕೆ ಬರುತ್ತಾನೆ.’ ಎಂಬುದಾಗಿ ಅಮ್ಮ ಹೇಳಿದ್ದರು.

ಶಾಲೆಗೆ ಹೋಗುವ ಮಕ್ಕಳ ಬಗ್ಗೆ ನನಗೆ ಆಗ ಎಲ್ಲಿಲ್ಲದ ಕುತೂಹಲ. ‘ಅವನು ಶಾಲೆಯಲ್ಲಿ ಎಷ್ಟನೇ ನಂಬರ್(ರ್ಯಾಂಕ್) ಬರುತ್ತಾನೆ?’ ಅಂತ ನಾನು ಕೇಳಿದ್ದಕ್ಕೆ ಅಮ್ಮ ಹೇಳಿದ್ದರು ‘ಅವನು ನಾಲ್ಕನೆಯ ಕ್ಲಾಸಲ್ಲಿ ಫೇಲ್ ಆಗಿದ್ದನಂತೆ, ಆದರೂ ಅವರ ಕ್ಲಾಸಿನಲ್ಲಿ ಮೂರೇ ಜನರಿದ್ದ ಕಾರಣ ಅವನಿಗೇ ಮಾಸ್ತರು ಮೂರನೇ ನಂಬರ್ ಕೊಟ್ಟಿದ್ದಾರಂತೆ’ ಅಂತ ಜಯರಾಮನೇ ಅಮ್ಮನಿಗೆ ಹೇಳಿದ ವಿಚಾರವನ್ನು ಹೇಳುವಾಗ ಅಮ್ಮ ಬಾಯಿಗೆ ಕೈಯಿಟ್ಟುಕೊಂಡಿದ್ದರಿಂದ ಅವರು ನಕ್ಕಿದ್ದರೋ ಇಲ್ಲವೋ ಗೊತ್ತಿಲ್ಲ.

ನನಗೆ ಮಾತ್ರ ಜಯರಾಮ ದೇವರ ಹಾಗೆ ಆಗಾಗ ನೆನಪಾಗುವುದು ಸುಳ್ಳಲ್ಲ. ಜಯರಾಮ ಖಂಡಿತವಾಗಿಯೂ ಈಗೊಬ್ಬ ಸದ್ ಗೃಹಸ್ಥನಾಗಿರುತ್ತಾನೆ ಎನ್ನುವ ನನ್ನ ಭಾವನೆ ಖಂಡಿತ ಸುಳ್ಳಾಗದಿರಲಿ ಅಂತ ದೇವರಲ್ಲಿ ನನ್ನ ಪ್ರಾರ್ಥನೆ.

ಚಿಕ್ಕವಳಿರುವಾಗ ದೇವರಿಗೆ ಪೂಜಿಸಲು(ಲೇಪಿಸಲು) ತೇಯ್ದಿಟ್ಟ ಗಂಧವನ್ನು ಮೈತುಂಬ ಬಳಿದುಕೊಂಡು ಅಮ್ಮನ ಹತ್ತಿರ ಬೈಸಿಕೊಳ್ಳುವುದೆಂದರೆ ನನಗೆ ತುಂಬ ಪ್ರಿಯವಾದ ಕೆಲಸವಾಗಿತ್ತು ಮತ್ತು ಅಮ್ಮ ‘ಹಣೆಗೆ ಮಾತ್ರ ಹಚ್ಚಿಕೋ’ ಅಂತ ಎಷ್ಟೇ ಬೈದರೂ ಗಂಧಬಟ್ಟಲಿನಲ್ಲಿ ಅಜ್ಜ ತೇಯ್ದಿಟ್ಟ ಗಂಧ ಖಾಲಿಯಾಗುವ ತನಕ ಮೈ ತುಂಬ ಬಳಿದುಕೊಳ್ಳುವುದನ್ನು ಬಿಡುತ್ತಿರಲಿಲ್ಲ. ಅದಕ್ಕಾಗಿಯೇ ಇರಬೇಕು ಅಜ್ಜ ಬೆಳಿಗ್ಗೆ ದೇವರ ಪೂಜೆ ಮಾಡುವಾಗ ನಸುನಗುತ್ತ ಒಂದಿಷ್ಟು ಗಂಧವನ್ನು ಜಾಸ್ತಿಯೇ ತೇಯ್ದಿಡುತ್ತಿದ್ದರು.

ನಾನು ಮೈಗೆಲ್ಲ ಗಂಧ ಬಳಿದುಕೊಂಡು ಉಳಿದ ಗಂಧವನ್ನು ಮನೆಯಲ್ಲಿರುವವರಿಗೆಲ್ಲ ‘ಸ್ವಲ್ಪ ಹಚ್ಚಲಾ, ಸ್ವಲ್ಪ ಹಚ್ಚಲಾ’ ಅಂತ ಒತ್ತಾಯ ಮಾಡಿ ಕಡೇ ಪಕ್ಷ ಮನೆಯವರೆಲ್ಲರ ಹಣೆಗಾದರೂ ಬಳಿದಾಗಲೂ ಬಟ್ಟಲಲ್ಲಿ ಹೆಚ್ಚುಳಿದ ಗಂಧ ನೋಡಿ ಯಾರಿಗಾದರೂ ಹಚ್ಚಬೇಕು ಎನ್ನಿಸಿ ‘ಯಾರಿಗೆ ಬಳಿಯಲಿ ಇದಿಷ್ಟು ಗಂಧವನ್ನು..’ ಎನ್ನುವ ಪ್ರಶ್ನೆ ಹೊತ್ತು ಯೋಚಿಸುತ್ತ ಗಂಧಬಟ್ಟಲನ್ನು ಹಿಡಿದೇ ಮನೆತುಂಬ ಓಡಾಡುತ್ತಿದ್ದೆ. ಹಾಗಂತ ಮನೆಮಂದಿಗೆಲ್ಲ ಮೈಗೆ ಬಳಿಯಲು ಹೋದರೆ ಬೈಸಿಕೊಂಡೇನು ಎನ್ನುವ ಭಯವೂ ಕಾಡಿ ಗಂಧಬಟ್ಟಲನ್ನು ಹಿಡಿದು ಮನೆಒಳಹೊರಗೆಲ್ಲ ಅಲೆದಾಡುತ್ತಲಿರುವ ದಿನಗಳಲ್ಲಿ ದೇವರ ಹಾಗೆ ಸಿಕ್ಕವನೇ ಈ ಜಯರಾಮ.

ಜಯರಾಮ ದಿನಾಲೂ ಮಧ್ಯಾಹ್ನ ಊಟವಾದ ನಂತರ ಶಾಲೆಗೆ ಹೊರಡುವ ಸಮಯದತನಕ ನಮ್ಮ ಮನೆಯ ಎದುರುಬಾಗಿಲಿಗೆ ಅಂಟಿಕೊಂಡಿರುವ ಮೆಟ್ಟಿಲಿನ ಮೇಲೆ ಕುಳಿತಿರುತ್ತಿದ್ದ. ಅವನು ಶಾಲೆಯ ಸಮವಸ್ತ್ರ ಅಂದರೆ ಬಿಳಿ ಅಂಗಿ ಹಾಗೂ ನೀಲಿಯ ಚಡ್ಡಿ ಧರಿಸಿರುತ್ತಿದ್ದ. ಮೊದಲು ಗಂಧವನ್ನು ಜಯರಾಮನ ಮುಖಕ್ಕೆ ಬಳಿಯುತ್ತಿದ್ದೆ. ನಗುತ್ತಲೇ ಬಳಿಸಿಕೊಳ್ಳುತ್ತಿದ್ದ. ಆನಂತರ ಅವನು ತೊಟ್ಟಿದ್ದ ಬಿಳಿಅಂಗಿಯ ಅರ್ಧ ತೋಳಿನ ನಂತರ ಖಾಲಿ ಇರುತ್ತಿದ್ದ ಅವನ ತೋಳಿಗೆ, ಅವನ ಪಾದದಿಂದ ಮೊಣಕಾಲಿನತನಕವೂ ಗಂಧ ಬಳಿಯುತ್ತಿದ್ದೆ.

ಆ ಸಂಧರ್ಭದಲ್ಲಿ ನನ್ನ ಅಮ್ಮ ಏನಾದರೂ ನಾನು ಹೀಗೆ ಜಯರಾಮನ ಕೈ ಕಾಲ್ಗಳಿಗೆಲ್ಲ ಗಂಧ ಬಳಿಯುತ್ತಿದ್ದುದನ್ನು ನೋಡಿದರೆ ಜಯರಾಮನಿಗೂ ‘ಜಯರಾಮ..ನೀನು ಸುಮ್ಮನೆ ಕುಳಿತಿರ್ಬೇಡ, ಮೈಗೆಲ್ಲ ಹಚ್ಚಬೇಡ ಅಂತ ನೀನವಳಿಗೆ ಹೇಳದಿದ್ರೆ ಅವಳಿಗೆ ಗೊತ್ತಾಗೋಲ್ಲ, ನಿನ್ನ ಮೈ ಪೂರ್ತಿ ಗಂಧಮಯ ಮಾಡಿಬಿಡ್ತಾಳೆ’ ಅಂತ ಅವನಿಗೂ ಹೇಳಿಕೊಡುತ್ತಿದ್ದರು. ನನಗೆ ಅಮ್ಮನ ಮೇಲೆ ಕೋಪ ಬರುತ್ತಿತ್ತು, ಅಮ್ಮ ಹೀಗೆಲ್ಲ ಜಯರಾಮನಿಗೆ ಹೇಳಿಕೊಟ್ಟು ನಾಳೆಯಿಂದ ಜಯರಾಮನೂ ಗಂಧ ಬಳಿಸಿಕೊಳ್ಳದೇ ಹೋದರೆ...ಅಂತ ತುಂಬ ಬೇಸರವಾಗಿ ಅಳು ಬರುತ್ತಿತ್ತು. ಜಯರಾಮ ಮಾತ್ರ ಮಾತನಾಡದೇ ಗಂಧ ಬಳಿಸಿಕೊಳ್ಳುತ್ತಿದ್ದ. ಅವನು ಶಾಲೆಗೆ ಹೊರಡುವಷ್ಟರಲ್ಲಿ ಗಂಧ ಆರಿ ಬಿಳಿ ಬಿಳಿಯಾಗಿರುತ್ತಿತ್ತು. ಅವನು ಒಂದಿಷ್ಟೂ ಬೇಸರಿಸಿಕೊಳ್ಳದೇ ನಗುತ್ತಲೇ ಅದನ್ನಿಟ್ಟುಕೊಂಡು ನನಗೆ ಟಾಟಾ ಹೇಳಿ ಶಾಲೆಗೆ ಹೋಗುತ್ತಿದ್ದ. ಅವನು ಶಾಲೆಗೆ ಹೊರಡುವಾಗ ನನ್ನ ಅಮ್ಮ ‘ಜಯರಾಮ, ಆ ಗಂಧವನ್ನ ತೊಳೆದುಕೊಂಡಾದರೂ ಹೋಗೋ ಪುಟ್ಟಾ’ ಅಂತ ಹೇಳಿದರೂ ‘ಬೇಡ, ಹಿಂಗೇ ಇರ್ಲಿ’ ಅನ್ನುತ್ತ ನಡೆಯುತ್ತಿದ್ದ. ಹಾಗೆಯೇ ಎರಡು ವರ್ಷ ಇದೇ ದಿನಚರಿ ನಡೆದು ಅವನು ಏಳನೆಯ ತರಗತಿ ಮುಗಿಸಿಹೋದವನು ಈಗೆಲ್ಲಿದ್ದಾನೋ ಗೊತ್ತಿಲ್ಲ.

ತಮಾಷೆಗೆ ಹೇಳುತ್ತಿಲ್ಲ. ನನಗೆ ಈಗಲೂ ಗಂಧವನ್ನು ನೋಡಿದಾಗ ಜಯರಾಮನದೇ ನೆನಪಾಗುತ್ತದೆ. ನಾನು ಬಳಿದ ಗಂಧವನ್ನು ಹಾಗೆಯೇ ಆರಲು ಬಿಟ್ಟು ಒಂದಿನಿತೂ ಬೇಸರಿಸದೇ ಶಾಲೆಗೆ ಹೋದಾಗ ಮೈತುಂಬ ಗಂಧ ಬಳಿದುಕೊಂಡು ಬಂದದ್ದಕ್ಕಾಗಿ ಜಯರಾಮನಿಗೆ ಮಾಸ್ತರು ಬೈದಿರಲಿಲ್ಲವಾ, ಅವನ ತರಗತಿಯ ಹುಡುಗ ಹುಡುಗಿಯರು ಅವನನ್ನು ನೋಡಿ ನಕ್ಕಿರಲಿಲ್ಲವ, ಆ ಬಗ್ಗೆ ಪ್ರಶ್ನಿಸಿರಲಿಲ್ಲವ, ಅವನು ಎಲ್ಲಿರಬಹುದು, ಈಗ ಏನು ಮಾಡುತ್ತಿರಬಹುದು, ಚೆಂದದ ಸಂಸಾರಸ್ಥನಾಗಿ ಬಾಳ್ವೆ ಮಾಡುತ್ತಿರಬಹುದು, ಅವನಿಗೂ ಗಂಧ ನೋಡಿದಾಗ ನನ್ನ ನೆನಪಾಗಬಹುದಾ, ಅವನು ನಮ್ಮನೆಯಲ್ಲಿ ಊಟಮಾಡುತ್ತಿದ್ದನೆಂಬ ಸಂಕೋಚಕ್ಕೆ ಗಂಧವನ್ನು ಬಳಿಸಿಕೊಳ್ಳುತ್ತಿದ್ದನಾ, ಅಂತೆಲ್ಲ ಅನ್ನಿಸಿ ಅವನು ಸಿಕ್ಕರೆ ಕ್ಷಮೆಕೇಳಬೇಕು ಅಂತೆಲ್ಲ ಅಂದುಕೊಳ್ಳುತ್ತೇನೆ. ಹಿಂದೆಯೇ ಗಂಧವನ್ನು ಕೈಕಾಲುಗಳಿಗೆಲ್ಲ ಬಳಿಸಿಕೊಳ್ಳುವಾಗ ಇಲ್ಲಿ ಹಚ್ಚು ಇಲ್ಲಿ ಹಚ್ಚು ಅಂತ ಗಂಧ ಹಚ್ಚಲು ಅನುಕೂಲವಾಗುವಂತೆ ಅವನು ತನ್ನ ಮೊಣಕಾಲು ಹಾಗೂ ಮೊಣಕೈಗಳನ್ನು ತಿರುವಿಟ್ಟುಕೊಂಡು ಮೆಟ್ಟಿಲಿನ ಮೇಲೆ ಕೂರುತ್ತಿದ್ದುದು ನೆನಪಾಗಿ ಯಾವುದೇ ಸಂಕೋಚಕ್ಕಾಗಿ ಅವನು ಗಂಧ ಬಳಿಸಿಕೊಳ್ಳುತ್ತಿರಲಿಲ್ಲ, ಪ್ರೀತಿಯಿಂದಲೇ ಬಳಿಸಿಕೊಳ್ಳುತ್ತಿದ್ದನೇನೋ ಅನ್ನಿಸಿ ಸಮಾಧಾನವಾಗುತ್ತದೆ.

ದೇವರಂಥ ಮೌನಿ, ಸದ್ಗುಣಿ ಜಯರಾಮನಿಗೆ ದಿನಾಲೂ ಗಂಧಾರ್ಚನೆ ಮಾಡಿದ್ದೆನಲ್ಲ, ಅವನು ದಿನವೂ ನನ್ನನ್ನು ಹರಸಿದುದೂ ಸಹ ಕಾರಣವಾಗಿರಬೇಕು ಇವತ್ತು ನಾನು ಖುಷಿಯಲ್ಲಿ ಆರಾಮವಾಗಿರುವುದಕ್ಕೆ.

ಹಾಗೆಯೇ ಜಯರಾಮನೂ ಖುಷಿಯಲ್ಲಿ ಸದ್ಗೃಹಸ್ಥನಾಗಿ ಬಾಳ್ವೆ ನಡೆಸುತ್ತಿರಲಿ ಅಂತ ಆವತ್ತು ಗಂಧ ಬಳಿಸಿಕೊಂಡ ದೇವರಂಥ ಜಯರಾಮನಲ್ಲೇ ಕೇಳಿಕೊಳ್ಳುತ್ತೇನೆ.

ಎಲ್ಲವೂ ಒಳಿತಾಗಲಿ, ವಂದನೆಗಳು.

ನಿನ್ನ ಪ್ರೀತಿಗೆ ಅದರ ರೀತಿಗೆ...

ಓದುವ ಹಂಬಲವೇ ಬರಹಕ್ಕೆ ಬೆಂಬಲವೇ ಸ್ವಾಗತ. ಅಪೇಕ್ಷೆಯಿರದ ಪ್ರೋತ್ಸಾಹವೇ ವಂದನೆ. ಸಿಗದ ಉತ್ತರಕ್ಕೆ ಇರದ ನಿರೀಕ್ಷೆಗಳೇ ನಿಮಗೂ.
ಪ್ರೋತ್ಸಾಹದ ಹೆಜ್ಜೆಗಳೇ ನಿಂತು ದಣಿವಾರಿಸಿಕೊಳ್ಳಿ. ನೆನಪಿನ ಗಡಿಗೆಯೊಳಗೆ ಕನಸೆಂಬ ತಣ್ಣನೆಯ ನೀರನ್ನಿಟ್ಟು ನಡೆದುಬಿಟ್ಟಿರುತ್ತಾಳೆ. ಸಿಕ್ಕಿತ ನೀರು? ಇಲ್ಲಿ ಇಂಗಿಹೋದರೆ ನೀರು ತುಂಬಿಡಲು ಅವಳನ್ನೊಮ್ಮೆ ಕೂಗಿ, ಇಲ್ಲಿಟ್ಟ ಗಡಿಗೆ ಒಡೆದರೂ ಅವಳನ್ನೇ ಕೂಗಿ.

ತಣ್ಣಗೆ ಬೀಸುತ್ತಲಿರುವುದು ಕಲ್ಪನೆಯ ಗಾಳಿಯೇ? ಸಕಲವೂ ಇಲ್ಲಿ ನೆನಪು ಕನಸುಗಳ ನಡುವೆ. ಅಗೋ... ಅಲ್ಲಿ ಆ ಆಂತರ್ಯದ ನಡುವಣ ವಾಸ್ತವ ಸೇತುವೆಯೂ...

.